Pyetja: A ka konsensus se Toka është e rrumbullakët? Nëse po, cili është argumenti nga Kurani ose Suneti që Toka është e rrumbullakët ose në formë veze(sferike)?
Përgjigjja:
Falënderimi i takon Allahut, paqja dhe bekimet qofshin mbi të Dërguarin e Allahut.
Më shumë se një dijetar ka transmetuar se ekziston konsensus që Toka është e rrumbullakët. Për shembull:
Shejhul-Islam Ibn Tejmije (Allahu e mëshiroftë) transmetoi këtë nga Ebul-Husejn ibn el-Munadi (Allahu e mëshiroftë), kur tha:
“Imam Ebul-Husejn Ahmed ibn Xhafer ibn el-Munadi transmetoi nga dijetarët e shquar, të njohur për dijen e transmetimeve dhe veprave të mëdha në shkencat fetare, nga brezi i dytë i nxënësve të Imam Ahmedit, se nuk kishte mospajtim mes dijetarëve që qielli është si një sferë.
Ai tha: Po ashtu ata ishin unanimisht të pajtimit se Toka, me gjithë tokat dhe detet që përmban, është si një sferë. Ai tha: Kjo tregohet nga fakti se dielli, hëna dhe yjet nuk lindin dhe nuk perëndojnë për njerëzit në pjesë të ndryshme të Tokës në të njëjtën kohë; përkundrazi, kjo ndodh në lindje para se të ndodhë në perëndim.”
Fundi i citimit nga Mexhmu’ el-Fetaua (25/195).
Ai (Allahu e mëshiroftë) u pyet për dy njerëz që debatonin rreth natyrës së qiellit dhe Tokës: a janë të dyja trupa të rrumbullakët? Njëri prej tyre thoshte se po, ndërsa tjetri e mohonte këtë dhe thoshte se nuk ka bazë për një pretendim të tillë. Cili është mendimi i saktë?
Ai u përgjigj:
“Qiejt janë të rrumbullakët sipas dijetarëve muslimanë. Më shumë se një dijetar dhe imam i muslimanëve ka transmetuar se muslimanët janë unanimisht të pajtimit për këtë, si Ebul-Husejn Ahmed ibn Xhafer ibn el-Munadi, një nga figurat kryesore të brezit të dytë të nxënësve të Imam Ahmedit, i cili shkroi afërsisht katërqind libra. Konsensusi për këtë çështje është transmetuar gjithashtu nga Imam Ebu Muhamed Ibn Hazmi dhe Ebul-Ferexh Ibn el-Xheuzi.
Dijetarët e transmetuan këtë me zinxhirë të njohur transmetimi nga sahabët dhe tabiinët, dhe e mbështetën me argumente nga Libri i Allahut dhe Suneti i të Dërguarit të Tij. Ata e trajtuan këtë çështje në detaje me argumente të transmetuara. Ekzistojnë gjithashtu argumente matematikore që e vërtetojnë këtë.
Nuk njoh asnjë nga dijetarët e njohur muslimanë që e ka mohuar këtë, përveç disa njerëzve të përfshirë në debate, të cilët gjatë diskutimeve me astrologët e mohonin për qëllime polemike dhe thoshin: ‘Mund të jetë katrore ose gjashtëkëndëshe’, e të ngjashme. Ata nuk mohonin mundësinë që ajo të ishte e rrumbullakët, por vetëm thoshin se mund të ishte edhe ndryshe. Nuk njoh askënd që të ketë pohuar me bindje se Toka nuk është e rrumbullakët, përveç disa njerëzve injorantë të cilëve askush nuk u kushton rëndësi.”
Fundi i citimit nga Mexhmu’ el-Fetaua (6/586).
Ebu Muhamed Ibn Hazmi (Allahu e mëshiroftë) tha: Argumenti se Toka është e rrumbullakët
“Do të diskutojmë disa nga kundërshtimet ndaj idesë se Toka është e rrumbullakët. Disa thanë: Ka argumente të qarta se Toka është e rrumbullakët, por njerëzit e zakonshëm thonë ndryshe.
Përgjigjja jonë dhe Allahu është Ndihmuesi është se asnjë nga imamët dhe dijetarët e mëdhenj muslimanë nuk e ka mohuar se Toka është e rrumbullakët dhe nuk ekziston asnjë transmetim prej tyre që e mohon këtë. Përkundrazi, argumentet në Kuran dhe Sunet tregojnë se ajo është e rrumbullakët.”
Më pas ai përmendi argumentet për këtë.
Fundi i citimit nga El-Fasl fi el-Milel uel-Ehva uen-Nihal (2/78).
Argumentet se Toka është e rrumbullakët përfshijnë:
Allahu i Lartësuar thotë:
{Ai i krijoi qiejt dhe Tokën me të vërtetën. Ai e mbështjell natën mbi ditën dhe ditën mbi natën.} [Ez-Zumer 39:5]
Ibn Hazmi dhe të tjerë e kanë përdorur këtë ajet si argument.
Shejh Ibn Uthejmini (Allahu e mëshiroftë) tha: “Toka është e rrumbullakët, bazuar në argumentet e Kuranit, realitetit dhe dijes shkencore.
Argumenti nga Kurani është fjala e Allahut:
{Ai i krijoi qiejt dhe Tokën me të vërtetën. Ai e mbështjell natën mbi ditën dhe ditën mbi natën.} [Ez-Zumer 39:5]
Fjala ‘jukewwir’ (e mbështjell) do të thotë ta bësh diçka të rrumbullakët, siç mbështillet çallma rreth kokës. Dihet se nata dhe dita pasojnë njëra-tjetrën mbi Tokë, gjë që tregon se Toka është e rrumbullakët. Sepse nëse një gjë mbështillet rreth një tjetre dhe ajo rreth së cilës mbështillet është Toka, atëherë Toka duhet të jetë e rrumbullakët.
Sa i përket argumentit nga realiteti, kjo është vërtetuar. Nëse një njeri do të fluturonte nga Xhideja drejt perëndimit në vijë të drejtë, ai do të kthehej në Xhide nga lindja. Kjo është diçka për të cilën nuk ka mospajtim.
Sa i përket fjalëve të dijetarëve, ata kanë përmendur se nëse një njeri vdes në lindje në kohën e perëndimit të diellit dhe një tjetër vdes në perëndim gjithashtu në kohën e perëndimit të diellit, ndërsa mes tyre ka distancë, atëherë ai që vdiq në perëndim trashëgon nga ai që vdiq në lindje nëse është trashëgimtar i tij. Kjo tregon se Toka është e rrumbullakët, sepse nëse Toka do të ishte e sheshtë, perëndimi i diellit do të ndodhte në të gjitha vendet në të njëjtën kohë.
Kjo nuk bie ndesh me fjalën e Allahut:
{A nuk i shikojnë devetë se si janë krijuar?
Dhe qiellin se si është ngritur?
Dhe malet se si janë vendosur?
Dhe Tokën se si është shtrirë?} [El-Gashije 88:17-20]
Sepse Toka është shumë e madhe dhe lakimi i saj nuk mund të shihet nga një distancë e shkurtër. Ajo duket e shtrirë dhe njeriu nuk sheh asgjë që do ta bënte të kishte frikë të jetonte mbi të. Kjo nuk bie ndesh me faktin se ajo është e rrumbullakët për shkak të madhësisë së saj. Megjithatë, ata thonë se nuk është krejtësisht sferike; përkundrazi, është pak e shtypur në polet veriore dhe jugore. Për këtë arsye thonë se ka formë veze.”
Fundi i citimit nga Fetaua Nur ‘ala ed-Derb.
Prandaj dihet se Toka është e rrumbullakët dhe kjo nuk bie ndesh me faktin se mund të krahasohet me formën e një veze. Mendimi i gabuar është pretendimi se Toka është e sheshtë, ashtu siç besonte dikur Kisha, e cila për këtë arsye mallkonte dhe digjte shkencëtarët që thoshin se ajo ishte e rrumbullakët.
Shih: El-Ilmanijjeh: Nesh’etuha ue Tetauuruha (1/130).
Allahu e di më së miri.
Burimi: islamqa.islamqa.info / Solli në gjuhën shqipe pergjigje.net
