Pyetja:

A i lejohet muslimanit të hyjë në kishë?

***

Përgjigjja:

Falënderimi i takon Allahut.

Pikëpamjet e dijetarëve mbi shkuarjen e muslimanëve në kisha

Dijetarët kanë mendime të ndryshme në radhë të parë në lidhje me vendimin për hyrjen e një muslimani në kishë. Kanë një sërë mendimesh: Është haram për muslimanët të shkojnë në kisha – ky është mendimi i hanefinjve dhe shafinjve, por shafijtë e kufizojnë ndalimin në kishat në të cilat ka imazhe. [1]
Hanefitë e konsiderojnë atë si haram në të gjitha rastet dhe si arsye e kanë dhënë faktin se ata janë vendbanime të shejtanëve. [2]
Është mekruh që muslimanët të shkojnë në kisha – kjo është pikëpamja e Hanbelive, por disa prej tyre e kufizuan këtë në kishat në të cilat ka imazhe. Ibn Tejmije ka thënë: “Pikëpamja që kanë shumica e shokëve tanë është se është mekruh të hysh në kisha në të cilat ka imazhe, dhe kjo është pikëpamja e saktë për të cilën nuk mund të ketë dyshim.” [3]
Ata cituan si provë sa vijon:
(1) Ibn Abasi (Allahu qoftë i kënaqur me të) ka transmetuar se Pejgamberi ﷺ ka parë imazhe në Qabe dhe nuk ka hyrë brenda derisa ka urdhëruar që ato të fshihen. [4]

(2) Ibn Omeri (Allahu qoftë i kënaqur me të) tha: Xhibrili i premtoi se do të vinte te Pejgamberi ﷺ por ai ishte vonë dhe Profeti ﷺ u rrit i shqetësuar. Pejgamberi ﷺ doli dhe e pa atë, dhe i tregoi shqetësimin e tij dhe i tha: “Ne (engjëjt) nuk hyjmë në një shtëpi ku ka imazhe ose qen.” [5]

(3) Aslami, robi i liruar i Omerit, tha: Kur Omeri shkoi në Siri, një nga udhëheqësit e të krishterëve i bëri ushqim dhe e thirri. Omeri tha: Ne nuk do të hyjmë në kishat tuaja për shkak të imazheve që janë në to – domethënë statujave. [6]
Lejohet hyrja në kisha në përgjithësi – ky është mendimi i Hanbelive. [7]
Ibn Aidh ka transmetuar në Futuh al-Sham se kur Omeri erdhi në Siri, të krishterët i përgatitën ushqim dhe e thirrën, dhe ai tha: Ku është? Ata thanë: Në kishë, dhe ai nuk pranoi të shkonte. Ai i tha Aliut: Merri njerëzit të hanë drekë. Kështu ‘Aliu i mori njerëzit dhe hyri në kishë, dhe ai dhe njerëzit hëngrën drekën, dhe ‘Aliu shikoi imazhet dhe tha: “Çfarë do të ishte e gabuar nëse Prijësi i besimtarëve do të hynte në këtë vend?” Duke studiuar dëshmitë e cituara më sipër, nuk duket se ka ndonjë provë të qartë se është haram të hysh në kisha. Fakti që ka imazhe dhe statuja në to apo në ndonjë vend tjetër nuk do të thotë se është haram hyrja në të. Mëkati është mbi ata që bëjnë shëmbëlltyrat dhe ata që bëjnë statujat; ai që hyn në një vend ku janë ato statuja duhet të këshillojë dhe të shpjegojë, por ai nuk duhet të largohet nga ai vend. Ibn Kudame ka thënë: “Për sa i përket hyrjes në një shtëpi ku ka imazh, nuk është haram. Përkundrazi, lejohet refuzimi i një ftese për shkak të saj si qortim ndaj nikoqirit dhe për të treguar se ai ka humbur respektin për shkak të futjes së tij në shtëpinë e diçkaje të keqe. Ai që e sheh atë në shtëpinë e nikoqirit nuk ka pse të largohet, sipas kuptimit të dukshëm të fjalëve të Ahmedit. Ai tha, sipas transmetimit të el-Fadl: Nëse ai sheh një imazh në perde që nuk e pa kur hyri, kjo është më pak serioze sesa nëse ishte në mur. Thuhej: Nëse nuk e ka parë derisa t’u vendoset ushqimi, a duhet të largohet? Ai tha: Mos na i vështirësoni gjërat; por nëse e sheh, duhet t’i qortojë dhe t’u thotë të mos e bëjnë këtë.” [8] Por të paktën është mekruh të hysh në kisha pa nevojë, sepse fakti që engjëjt dhe Pejgamberi ﷺ nuk kanë hyrë në shtëpinë në të cilën ka pasur imazhe tregon se ajo është mekruh. Për më tepër, ky mekruh mund të arrijë shkallën e të qenit haram nëse hyrja në kishë do të sjellë ndonjë pasojë të keqe, si p.sh. nëse kjo nënkupton miratimin e shirkut të të krishterëve dhe pretendimin e tyre se Allahu ka një grua dhe një djalë, i lartësuar qoftë Allahu shumë më tepër. Ose nëse hyrja në kishë është shenjë e marrjes së të krishterëve si miq dhe dashurisë së tyre, etj. Në Fetaua el-Lejneh el-Daimah (2/115) thotë: “Nëse shkuarja juaj në kishë është vetëm për të treguar tolerancë dhe butësi, atëherë nuk lejohet, por nëse bëhet për t’i thirrur ata në Islam dhe për t’ju krijuar mundësi për ta bërë këtë, dhe ju nuk do të merrni pjesë në adhurimin e tyre dhe nuk keni frikë se mund të ndikoheni nga besimet apo zakonet e tyre, atëherë është e lejuar”.
Allahu e di më së miri.

islamqa

——————————–

[1] Tuhfat el-Muhtaj (2/424), Nihajat el-Muhtaj (2/63) dhe Hashijata Kaljubi ue Umejre ala Sherh el-Muhalla (4/236)

[2] Ibn Nuxhejm në el-Bahr al-Raik (7/364) dhe në Hashijat Ibn ‘Abidin (2/43)

[3] El-Fetava el-Kubra (5/327)

[4] Buhariu (3352)

[5] Buhariu (5960)

[6] ‘AbduRrezaku, “el-Musannaf” (1/411 dhe 10/398)

[7] el-Mughni (8/113)

[8] el-Mughni (8/113)