Pyetja:
A mund t’i shpjegoni këto ajete kuranore? Në fakt, një jomysliman më kërkoi t’ia shpjegoja këto ajete:
Kurani 71:19 – “Dhe Allahu e ka bërë tokën për ju si një qilim (të shtrirë).”
Kurani 78:6 – “A nuk e kemi bërë Ne tokën si një shtrat të gjerë?” Çfarë do të thotë kjo?
Kurani 15:19 – “Dhe tokën Ne e kemi shtrirë (si një qilim), kemi vendosur në të male të forta e të palëvizshme dhe kemi bërë që në të të rriten të gjitha llojet e gjërave me masë të caktuar.”
A do të thotë kjo se Toka është e rrafshët? Në tefsirin e Xhelalejnit thuhet se Toka është e rrafshët, por kjo bie ndesh me shkencën e vërtetuar.
Përgjigjja:
Falënderimi i takon Allahut, ndërsa bekimet dhe paqja qofshin mbi të Dërguarin e Allahut.
A është Toka e rrumbullakët apo e rrafshët?
Dijetarët kanë rënë unanimisht dakord se Toka është e rrumbullakët, por për syrin e njeriut ajo duket e rrafshët, sepse është shumë e madhe dhe rrumbullakësia apo lakimi i saj nuk mund të vërehet nga afër. Prandaj, ai që qëndron mbi të dhe e shikon, e sheh si të rrafshët, por kur merret në tërësi, në realitet ajo është e rrumbullakët.
Ibn Hazmi (Allahu e mëshiroftë) ka thënë:
“Argumentet nga Kurani dhe Suneti tregojnë se Toka është e rrumbullakët.”
Forma e Tokës në Kuran
Ajeti (kuptimi i të cilit është):
“Dhe Allahu e ka bërë për ju tokën të shtrirë gjerësisht” [Nuh 71:19]
Tregon se ajo është shtrirë dhe përgatitur në mënyrë që njerëzit të ndihen të qëndrueshëm mbi të dhe të mund të jetojnë e të përparojnë në të.
Ibn Kethiri ka thënë: “Domethënë, Ai e shtriu, e përgatiti, e bëri të qëndrueshme dhe e forcoi me anë të maleve.” (Tefsir Ibn Kethir, 8/247)
Po ashtu, ajeti (kuptimi i të cilit është):
“A nuk e kemi bërë tokën si një shtrat?” [En-Nebe 78:6]
Do të thotë se ajo është shtrirë dhe përgatitur për ju dhe për dobinë tuaj, në mënyrë që të mund ta punoni, të ndërtoni banesa mbi të dhe të udhëtoni nëpër të.
Ibn Kethiri ka thënë: “Domethënë, ajo është përgatitur për njerëzit në një mënyrë që ata të mund të jetojnë në të, dhe është e fortë, e qëndrueshme dhe e palëvizshme.” (Tefsir Ibn Kethir, 8/307)
Ndërsa ajeti (kuptimi i të cilit është):
“Dhe tokën Ne e shtruam dhe vendosëm në të male të forta, dhe bëmë që në të të rriten të gjitha llojet e gjërave me masë të caktuar” [El-Hixhr 15:19]
Do të thotë: Ne e shtruam atë dhe vendosëm në të male të forta. Kjo është e ngjashme me ajetin në të cilin Allahu thotë (kuptimi i të cilit është):
“Ai është që e shtriu tokën dhe vendosi në të male të palëvizshme dhe lumenj” [Er-Ra‘d 13:3].
Nuk ka kundërshtim mes pohimit se Toka është e rrumbullakët dhe pohimit se ajo është shtrirë, sepse në tërësinë e saj ajo është e rrumbullakët, por për atë që qëndron mbi të dhe e shikon, ajo duket e rrafshët, ashtu siç i duket kujtdo.
Er-Razi (Allahu e mëshiroftë) ka thënë:
“Nëse thuhet: A tregojnë fjalët ‘Dhe tokën Ne e shtruam’ se ajo është e rrafshët?
Përgjigjja jonë është: Po, sepse Toka, edhe pse është e rrumbullakët, është një sferë jashtëzakonisht e madhe, dhe çdo pjesë e vogël e kësaj sfere të madhe, kur shikohet, duket e rrafshët. Duke qenë kështu, kjo e largon paqartësinë që ata përmendin.
Argument për këtë është ajeti në të cilin Allahu i Lartësuar thotë (kuptimi i të cilit është): ‘Dhe malet si kunja’ [En-Nebe 78:7]. Ai i quajti ato kunja edhe pse këto male mund të kenë sipërfaqe të mëdha të rrafshëta. E njëjta gjë vlen edhe këtu.” (Tefsir er-Razi, 19/131)
Shejh esh-Shenkiti (Allahu e mëshiroftë) ka thënë:
“Nëse dijetarët e Islamit pohojnë se Toka është e rrumbullakët, atëherë çfarë do të thonë për ajetin në të cilin Allahu i Lartësuar thotë (kuptimi i të cilit është):
‘A nuk i shikojnë devetë se si janë krijuar?
Dhe qiellin se si është ngritur?
Dhe malet se si janë vendosur fort?
Dhe tokën se si është shtrirë?’
[El-Gashije 88:17-20]
Përgjigjja e tyre do të jetë e njëjtë me përgjigjen lidhur me ajetin ku Allahu i Lartësuar thotë (kuptimi i të cilit është):
‘Derisa, kur arriti në vendin e perëndimit të diellit, e pa atë sikur po perëndonte në një burim me ujë të zi e të baltosur’
[El-Kehf 18:86]
Domethënë, ashtu siç i duket vëzhguesit, sepse dielli perëndon për një vend, ndërsa mbetet ende në qiell për një vend tjetër, derisa të lindë përsëri nga lindja të nesërmen në mëngjes.
Pra, Toka duket e rrafshët në çdo rajon ose pjesë të saj, për shkak të madhësisë së saj të jashtëzakonshme.
Kjo nuk bie ndesh me formën e saj reale, sepse mund të shohim një mal shumë të lartë, por nëse ngjitemi në të dhe arrijmë majën e tij, mund të gjejmë atje një sipërfaqe të rrafshët dhe të gjejmë një popull të tërë që jeton mbi të; madje disa prej tyre mund të mos dinë asgjë për pjesën tjetër të botës, e kështu me radhë.”
(Edwa el-Bejan, 8/428)
Shejh Rafi‘ ed-Din ibn Velijullah ed-Dehlevi (Allahu e mëshiroftë) ka thënë në librin e tij Et-Tekmil: “Disa mund t’i kuptojnë fjalët si: ‘e bëri tokën si një shtrat’ [En-Nebe 78:6], ‘Ai e shtriu tokën’ [En-Nazi‘at 79:30] dhe ‘…si është shtrirë’ [El-Gashije 88:20] si kuptim se ajo është e rrafshët, ndërsa dijetarët pohojnë se ajo është e rrumbullakët bazuar në argumente të sakta, prandaj mendohet se ka kundërshtim.
Kjo mund të kundërshtohet duke thënë se pjesa e dukshme e saj (për njeriun që qëndron mbi të) duket e rrafshët, sepse sa më i madh të jetë një rreth, aq më e rrafshët duket sipërfaqja e tij. Prandaj mund të themi se ajo është e rrafshët bazuar në pjesën që shohim ne, ndërsa është e rrumbullakët në tërësinë e saj, bazuar në arsyetimin racional.”
(E cituar nga Siddik Hasan Khan në tefsirin e tij Feth el-Bejan, 15/208)
Dhe Allahu e di më së miri.
Burimi: islamqa.islamqa.info/ Solli në gjuhën shqipe pergjigje.net
